Đầu phun chữa cháy PCCC Sprinkler là một trong những thiết bị quan trọng nhất trong hệ thống PCCC. Với chức năng cảm biến, phát hiện khi có cháy và phun nước để khống chế đám cháy từ giai đoạn đầu. Vậy đầu phun chữa cháy PCCC Sprinkler là gì? Cấu tạo và nguyên lý hoạt động như thế nào? Hãy cùng VannhapkhauTHP khám phá qua bài viết dưới đây nhé.
Đầu phun chữa cháy PCCC Sprinkler là gì?
Đầu phun chữa cháy PCCC hay còn gọi là Sprinkler, là thiết bị có nhiệm vụ phát hiện nhiệt độ cao do cháy gây ra và tự động phun nước tỏa đều lên khu vực cháy để dập tắt hoặc khống chế đám cháy tránh lan rộng. Theo đó, đây là một trong những bộ phận quan trọng của hệ thống van phòng cháy không chỉ giúp hỗ trợ kiểm soát khi có cháy mà còn giúp giảm thiểu thiệt hại về người và tài sản.
Thông thường, mỗi lọai đầu phun khác nhau sẽ được thiết kế làm việc ở mỗi ngưỡng hoạt động riêng. Phần lớn các đầu phun Sprinkler phun khoảng 80-100 lít/phút, phụ thuộc vào thiết kế của hệ thống. Một số loại Sprinkler đặc biệt được thiết kế cho phép phun lên đến 400 lít/phút. Và trong hệ thống, số lượng đầu phun sẽ được phân bố theo quy định của hệ thống PCCC.
Thông số kỹ thuật
| Loại sản phẩm | Đầu phun chữa cháy Sprinkler tự động |
| Tiêu chuẩn áp dụng | UL, FM, LPCB, TCVN 6305 / TCVN 7336 (tùy model) |
| Hệ số phun (K-factor) | K5.6 (≈80 LPM/bar½) – K8.0 (≈115 LPM/bar½) |
| Kết nối | Ren |
| Vật liệu chế tạo | Đồng thau / inox / hợp kim mạ chrome |
| Nhiệt độ kích hoạt (tham khảo) | 57°C (màu cam) / 68°C (màu đỏ) / 79°C / 93°C / 141°C / 182°C – theo mã màu ống thủy tinh |
| Áp lực làm việc tối đa | ~0.5 bar đến 12 bar (7 psi – 175 psi) |
| Kiểu phun | Quay xuống (pendent), Quay lên (upright), Quay ngang (sidewall) |
| Đặc tính nổi bật | Tự động kích hoạt khi nhiệt độ môi trường đạt ngưỡng, phun nước dập cháy khu vực được bảo vệ |
| Ứng dụng | Nhà dân dụng, nhà xưởng, trung tâm thương mại, văn phòng, tầng hầm… |
| Xuất xứ | Trung Quốc, Đài Loan, Hàn Quốc,… |
Catalog của đầu phun chữa cháy
Cấu tạo và nguyên lý hoạt động của đầu phun chữa cháy
Đầu phun chữa cháy được thiết kế nhỏ gọn, đơn giản với các bộ phận chính như sau:
- Thân đầu phun
Hay còn gọi là khung đầu phun, là bộ phận tạo nên cấu trúc cho đầu phun, giữ bộ cảm ứng nhiệt và nút chặn để làm kín nước, nâng đỡ tấm lá dẫn hướng phun nước. Ngoài ra, thân đầu phun còn chịu áp lực nước trong đường ống phun ra. Chất liệu chế tạo chủ yếu đồng thau hoặc thép mạ crôm để chống gỉ, kiểu kết nối với đường ống dạng lắp ren tiện lợi.
- Bộ cảm biến nhiệt
Là bộ phận kiểm soát nhiệt độ để phun nước. Ở nhiệt độ bình thường, bộ cảm biến sẽ chặn giữ nút chặn lại làm kín nước, khi nhiệt độ cao đạt đến ngưỡng họat động bộ cảm ứng sẽ giải phóng làm rơi nút chặn ra để xả nước. Thông thường bộ cảm ứng nhiệt sử dụng là bầu thủy tinh có chứa thủy ngân hoặc thanh kim loại dễ nóng chảy.
- Nút chặn
Hay còn gọi là chốt chặn là thành phần dùng để chặn và làm kín không cho nước rò rỉ hoặc phun ra ngoài khi đầu phun chưa được kích hoạt. Khi có cháy, bộ cảm biến họat động nút chặn sẽ tự động rơi ra và nước trong đường ống sẽ phun ra ngoài.
- Tấm dẫn hướng
Được lắp trên cùng của thân đầu phun và đối diện với nút chặn với nhiệm vụ chia đều dòng nước phun và tỏa rộng, phân tán ra trên bề mặt diện tích chữa cháy. Nhờ đó tăng hiệu quả chữa cháy, tăng độ bao phủ. Chất liệu giống thân đầu phun và được thiết kế theo nhiều kiểu hướng lên, hướng xuống hoặc hướng ngang.
Nguyên lý hoạt động
Đầu phun chữa cháy PCCC sprinkler hoạt động hoàn toàn tự động khi có sự cố cháy nổ xảy ra. Cụ thể, ở trạng thái bình thường, không có cháy, đầu phun sẽ không xả nước.
Khi có cháy, nhiệt độ thay đổi tăng cao đạt đến ngưỡng cho phép, bộ phận cảm biến nhiệt sẽ phát hiện và kích hoạt đẩy nút chặn ra để phun nước bên trong đường ống ra ngoài xuống trực tiếp đám cháy. Lưu chất đi qua tấm dẫn hướng sẽ được phân tán ra diện tích rộng phủ toàn bộ khu vực có cháy để khống chế và dập tắt đám cháy. Khi dập tắt ngọn lửa, đầu phun Sprinkler sẽ tự động ngắt.
Ưu điểm nổi bật của đầu phun chữa cháy PCCC Sprinkler
✅ Điểm mạnh lớn nhất là hoạt động hoàn toàn tự động, tự động phát hiện và kích hoạt khi có cháy, đảm bảo khống chế cháy kịp thời, nhanh chóng, chính xác.
✅ Thiết kế có tấm dẫn hướng giúp khuếch tán nước theo góc phun rộng và đều giúp dập cháy hiệu quả, ngăn ngừa lan rộng.
✅ Trong hệ thống, chỉ các đầu phun ở khu vực có cháy mới hoạt động, các khu vực không có cháy sẽ không hoạt động nên đảm bảo tiết kiệm, tránh gây thiệt hại cho các khu vực không ảnh hưởng.
✅ Cấu tạo đơn giản, dễ dàng bảo trì, chất liệu sản xuất đồng hoặc thép mạ crom chịu được áp suất nước cao và hoạt động ổn định trong thời gian dài.
✅ Đa dạng mẫu mã, có nhiều kiểu dáng và hướng phun khác nhau, phù hợp lắp đặt trong nhiều không gian như nhà xưởng, văn phòng, khách sạn…
✅ Kết nối lắp ren đơn giản, có thể kết hợp linh hoạt với các loại đầu nối, ống dẫn hoặc hệ thống báo cháy tự động.
✅ An toàn, thân thiện với môi trường vì sử dụng nước để chữa cháy và hiệu quả hoạt động cao, vận hành nhanh chóng.
✅ Là thiết bị được tiêu chuẩn hóa trên toàn thế giới, tuân thủ các tiêu chuẩn quốc tế như UL, FM, LPCB, NFPA.
✅ Được sử dụng rộng rãi trong nhiều hệ thống, công trình như chung cư, nhà cao tầng, trung tâm thương mại, bệnh viện, trường học…
Phân loại đầu phun chữa cháy PCCC Sprinkler phổ biến hiện nay
Dựa vào hướng phun, có thể chia đầu phun chữa cháy thành 3 loại chính dưới đây:
Đầu phun chữa cháy hướng lên
Là loại đầu phun được lắp đặt trên đường ống nước hướng lên trên, tấm dẫn hướng nằm phía trên đầu phun. Ưu điểm khả năng phun mạnh, ổn định, không bị ảnh hưởng bởi bụi bẩn bám trên trần. Đặc biệt, dễ dàng lắp đặt trong khu vực trần mở, chịu được môi trường khắc nghiệt, áp lực cao. Vị trí lắp đặt phổ biến không gian có nhiều vật cản phía dưới, giúp nước phun lên và tỏa xuống bao phủ đều toàn bộ khu vực. Điển hình như trong các nhà xưởng, kho chứa hàng, nhà kho trần cao, bãi đỗ xe tầng hầm…
Đầu phun chữa cháy hướng xuống
Đây là loại đầu phun phổ biến nhất trong hệ thống PCCC hiện nay với thiết kế đầu phun hướng thẳng xuống dưới, lắp treo ngược từ trần xuống, tấm dẫn hướng nằm bên dưới đầu phun. Khi có cháy, đầu phun sẽ phun nước tỏa theo hình nón xuống, bao phủ khu vực có cháy. Lợi thế hiệu quả dập cháy cao, phân tán nước đồng đều và dễ kết hợp với trần thạch cao và không gian kín, nơi cần tính thẩm mỹ cao, bố trí hệ thống PCCC âm trần.
Đầu phun chữa cháy phun tường
Đầu phun chữa cháy phun tường được lắp đặt sát tường, gần trần nhà với hướng phun ngang hoặc chếch xuống. Khi được kích hoạt, nước sẽ phun theo hình bán nguyệt hoặc quạt cong, bao phủ khu vực từ tường ra ngoài. Ưu điểm nhỏ gọn, tiết kiệm không gian, dễ dàng lắp đặt trong hành lang, phòng hẹp, khu vực trần thấp. Đặc biệt, đáp ứng được các vị trí không thể bố trí đường ống trên trần hoặc khu vực có kiến trúc đặc thủ.
Ứng dụng đầu phun chữa cháy trong thực tiễn
Việc lắp đặt đầu phun chữa cháy PCCC Sprinkler đã được áp dụng trong nhiều hệ thống phòng cháy chữa cháy để đảm bảo khi xảy ra sự cố cháy, nước sẽ được phun ra để dập tắt đám cháy nhanh chóng, an toàn và hiệu quả. Dưới đây là một số ứng dụng thực tế phổ biến trong các lĩnh vực:
- Hệ thống chữa cháy trong các khu chung cư cao tầng, khu dân cư, công trình nhà ở, biệt thự.
- Hệ thống chữa cháy trong các nhà máy sản xuất, khu công nghiệp, nhà máy dệt may, chế tạo và sản xuất.
- Hệ thống chữa cháy trong các khu nghiên cứu và cả các xưởng gỗ, làm giấy, kho chứa hàng.
- Ứng dụng trong trung tâm thương mại, siêu thị, cửa hàng có mật độ người đông, hàng hóa đa dạng.
- Ứng dụng trong khách sạn, nhà hàng và khu nghỉ dưỡng.
- Ứng dụng trong bãi đỗ xe và tầng hầm có nguy cơ cháy cao do sự tập trung của nhiên liệu, xe hơi, và thiết bị điện.
- Ứng dụng trong bệnh viện, trường học và công trình công cộng yêu cầu đặc biệt về an toàn cháy nổ.
Hướng dẫn lắp đặt đầu phun chữa cháy đúng kỹ thuật
Đối với đầu phun chữa cháy Sprinkler, để đảm bảo hiệu quả phun nước, dập cháy nhanh chóng, chính xác cần tuân thủ hướng dẫn lắp đặt dưới đây:
Bước 1: Chuẩn bị trước khi lắp đặt
- Đầu tiên, cần kiểm tra bản vẽ thiết kế PCCC để chọn loại đầu phun chữa cháy phù hợp về hướng lắp, khả năng chịu áp lực, lưu lượng nước.
- Chuẩn bị đầy đủ dụng cụ: cờ lê, mỏ lết, băng tan, đồng hồ đo áp suất, ống nước, đầu phun chữa cháy…
Bước 2: Lắp đặt đầu phun chữa cháy vào hệ thống
- Xác định vị trí lắp đầu phun, căn cứ vào bản vẽ thiết kế để đánh dấu vị trí lắp đầu phun trên trần hoặc tường.
- Lắp đặt đường ống dẫn nước chính và đường ống nhánh, cần cố định chắc chắn, tránh rung lắc khi vận hành.
- Đưa đầu phun Sprinkler vào vị trí lắp trên đường ống, quấn băng tan xung quanh và dùng tay xoay nhẹ đúng khớp ren, tránh làm nứt vỡ cảm biến nhiệt.
- Dùng cờ lê chuyên dụng để siết chặt phần ren, nên dùng lực nhẹ nhàng và đều tay tránh làm hỏng khớp ren.
- Căn chỉnh hướng phun của đầu phun chữa cháy đảm bảo vùng nước phun không bị vật cản che khuất.
Bước 3: Kiểm tra và vận hành thử nghiệm
Sau khi hoàn tất lắp đặt, tiến hành thử áp lực nước toàn hệ thống, xem đầu phun có bị rò rỉ không, phun đúng hướng không. Nếu không có vấn đề có thể đưa vào sử dụng chính thức.
Lưu ý:
- Không sơn phủ lên đầu sơn vì ảnh hưởng đến khả năng cảm biến nhiệt và hiệu quả hoạt động khi có sự cố
- Không sử dụng đầu phun đã bị rơi, va đập hoặc trầy xước.
- Khoảng cách lắp đặt giữa các đầu phun phải tuân thủ tiêu chuẩn kỹ thuật cho phép theo quy định của hệ thống PCCC.
- Sau khi hoàn tất lắp đặt, cần dán nhãn, lưu hồ sơ kỹ thuật và thực hiện nghiệm thu PCCC với cơ quan chức năng.
Hy vọng bài viết giới thiệu về đầu phun chữa cháy PCCC Sprinkler trên đây của chúng tôi sẽ giúp quý khách hiểu rõ hơn về dòng sản phẩm này. Nhìn chung, đây là thiết bị có vai trò quan trọng giúp phát hiện và khống chế đám cháy nhanh chóng, chính xác. Nếu quý khách vẫn còn câu hỏi hoặc thắc mắc khác, vui lòng để lại bình luận phía dưới bài viết, chúng tôi sẽ phản hồi trong thời gian sớm nhất.
Xem thêm sản phẩm liên quan khác:
Ngày cập nhật: 14:25 - 09/01/2026
Admin
Đầu phun chữa cháy PCCC Sprinkler